Vriendschap is een illusie!

Ik moet toegeven dat alle mensen met wie ik een vriendschapsrelatie onderhoud van het mannelijk geslacht zijn. Ik heb geen ‘echte’ vriendinnen in de zin des woords. En ik ben niet de enige, constateer ik als ik om mij heen kijk. Is een (platonische) vriendschap tussen een hetero man en dito vrouw mogelijk? Deze vraag is van alle tijden. In de media en op internet kom je uiteenlopende meningen tegen.

Zo is volgens relatietherapeute en seksuologe Henriëtte Schoones in onze maatschappij een hechte man-vrouwvriendschap zonder seks niet gebruikelijk. Zij zegt: “Een hetero man ziet een leuke, mooie vrouw niet als een vriendin of kameraadje, maar als een lekker stuk. Een man associeert haar primair met een seksueel wezen. Voor veel mannen is het onmogelijk dit weg te denken. Mannen én vrouwen zitten biologisch zo in elkaar dat ze niet primair met vriendschap op elkaar reageren maar als man en vrouw.” Helemaal uitsluiten wil ze de mogelijkheid van een platonische relatie niet, maar een absolute voorwaarde voor het welslagen is dat er geen erotische chemie in het spel is (geweest).

Als de een andere gevoelens heeft dan de ander, kan dat tot teleurstelling leiden en tot een ongelijkwaardige vriendschap. Om dit te voorkomen, is het van belang om de verwachtingen en behoeften in de vriendschap vanaf het eerste begin goed op elkaar af te stemmen. Accepteren dat er verschillen in gevoelens zijn en je eigen behoeften vervolgens onderdrukken omdat je koste wat het kost de vriendschap in stand wilt houden, is volgens Schoones tot mislukken gedoemd. “Ik zie niets in een vriendschap waar wel een seksuele spanning bestaat, ook al maak je het bespreekbaar. Dat kan nooit een zuivere vriendschap worden.”

Het is gezond om (ook) opvattingen van deskundologen kritisch te benaderen, maar ik ben geneigd het met Henriëtte Schoones eens te zijn. In de verhalen op weblogs en forums waar ervaringen worden uitgewisseld, kom je dezelfde tendens tegen. De conclusies zijn dat de platonische vriendschap tussen man en vrouw niet helemaal onmogelijk is. Sommigen, vaak vrouwen, noemen zich zelf het levende bewijs dat het kan. Maar het zijn uitzonderingen. Er is alleen een kans van slagen, zo blijkt alweer, als er tussen vriend en vriendin om welke reden dan ook geen seksuele spanning is. Het ‘risico’ wordt hierbij dan bij de man gelegd: als híj zijn drang naar seks maar kan beheersen! Blijkbaar kunnen wij mannen, hoe beschaafd wij ons (soms) ook mogen gedragen, in dit opzicht niet boven onze primitieve driften uitstijgen.

Vaak komt, als de vriend of vriendin (of beide) een relatie heeft, ook jaloezie om de hoek kijken. Veel mensen vinden het niet prettig als hun partner een vriend(in) heeft van het andere geslacht. Daarover een andere keer. Duidelijk is wel, dat er veel haken en ogen aan de man-vrouwvriendschap kleven. Je zou er bijna niet aan zou beginnen, behalve als de vriend(in) uiterst onaantrekkelijk is. Het is verboden terrein, zodra er ook maar iets van (erotische) aantrekkingskracht in het spel is. Kortom: de onvoorwaardelijke vriendschap tussen man en vrouw bestaat niet!

Geïnteresseerd in andere columns van Floris? Klik hier